
بهروز ارسطو، سرپرست معاونت بهبود تولیدات گیاهی سازمان، با استناد به دادههای هواشناسی استان از ابتدای مهر تا اواسط آبان گفت: هرچند بارش در برخی ایستگاهها نسبت به سال گذشته بیش از ۱۰۰ درصد افزایش یافته است، اما مقایسه با میانگین بلندمدت نشان میدهد بسیاری از مراکز کشاورزی استان همچنان با کمبود بارش و تنش آبی مواجهاند؛ بنابراین برنامهریزی زراعی باید منطقهمحور و با پرهیز از خوشبینی کاذب انجام شود.
ارسطو با اشاره به جمعبندی وضعیت اقلیمی استان اظهار داشت: بهبود نسبی بارش نسبت به سال قبل، بهویژه در شمال و شمال شرق استان، شرایط را برای ذخیره رطوبت خاک و کشت دیم مساعدتر کرده است؛ اما ثبت نشدن برف در ایستگاهها و توزیع بسیار نامتوازن بارش، یعنی همزمانی سیلاب در برخی مناطق و خشکسالی در مرکز و غرب، مدیریت زراعی را حساس کرده است.
وی استان را از نظر زراعی به سه پهنه تقسیم کرد و گفت: در پهنه شمال و شمال شرق شامل حسینآباد کالپوش، رضوان، کرنگ، نردین، دیباج، شهمیرزاد و میامی، بارشها بالاتر از نرمال است؛ این وضعیت فرصت مناسبی برای کشت دیم و تجدید حیات مراتع ایجاد میکند، اما خطر فرسایش خاک، شسته شدن کودهای پایه و شیوع بیماریهای قارچی نیز وجود دارد. در پهنه مرکز و شرق شامل شاهرود، بیارجمند، دامغان، مجن و آرادان، وضعیت شکننده است و آبیاری تکمیلی برای استقرار گیاهچههای پاییزه ضروری است. در پهنه مرکز و جنوب غرب شامل سمنان، گرمسار، ایوانکی، افر و سرخه نیز بارش بسیار پایین و پایینتر از نرمال بوده و رطوبت خاک برای کشت پاییزه کافی نیست.
سرپرست معاونت بهبود تولیدات گیاهی سازمان جهاد کشاورزی استان سمنان توصیه کرد: کشاورزان در مناطق مرکزی و کمبارش، برنامه آبیاری را به دلیل بارشهای اخیر لغو نکنند؛ زیرا بارشهای زیر ۱۰ میلیمتر نفوذ عمقی کافی ندارند. تنظیم تاریخ کاشت، استفاده از خاکورزی حفاظتی، رعایت عمق مناسب کاشت و انجام آبیاری اول در پهنههای مرکزی و جنوبی از اقدامات لازم است. در مناطق پربارش شمالی نیز پاکسازی کانالهای آبیاری و هدایت آبهای سطحی به استخرهای ذخیرهسازی توصیه میشود.
وی در بخش باغبانی افزود: بارشهای پاییزه و کاهش دما در مناطق کوهستانی به تأمین نیاز سرمایی درختان کمک میکند، اما در باغات مناطق پربارش احتمال شیوع بیماریهای قارچی مانند سفیدک و پوسیدگی ریشه وجود دارد و پایش و سمپاشی پیشگیرانه ضروری است. در بخش دام و مراتع نیز مدیریت ورود دام به مراتع شمالی برای جلوگیری از چرای بیش از حد و برنامهریزی برای تأمین علوفه دستی در مناطق جنوبی مورد تأکید است.
ارسطو درباره ریسکهای پیشرو هشدار داد: احتمال سرمازدگی زودرس و یخزدگی سطح خاک برای گیاهچههای تازهسبز شده، کمبود ذخایر برفی برای بهار سال آینده و احتمال افزایش آفات و علفهای هرز در زمستان معتدلتر از جمله مخاطراتی است که باید در برنامهریزی زراعی مدنظر قرار گیرد.
وی در پایان تأکید کرد: برنامهریزی زراعی استان سمنان نباید با یک نسخه واحد برای کل استان انجام شود؛ مدیران جهاد کشاورزی باید خدمات و توصیهها را منطقهمحور ارائه دهند؛ در شمال استان تمرکز بر مدیریت آبهای سطحی و زهکشی و در مرکز و جنوب تمرکز بر مدیریت بحران کمآبی و استفاده از تکنیکهای نوین آبیاری باشد.
